بررسی جرایم مالیاتی و راهکارهای آن
بررسی جرایم مالیاتی و راهکارهای آن موضوعی است که برای بسیاری از صاحبان کسب و کارها حیاتی است. جرایم مالیاتی به تخلفاتی گفته میشود که در نتیجه فرار یا اجتناب از پرداخت مالیات به وجود می آیند و نه تنها بدهی مالیاتی اصلی را از بین نمیبرند، بلکه جریمه های سنگینی را به همراه داشته و به اقتصاد کشور آسیب میزنند. خوشبختانه با آگاهی از مهم ترین این جرایم و راهکارهای عملی، میتوان از مواجه با آنها جلوگیری کرد یا در صورت بروز، برای بخشودگی آنها اقدام نمود.
انواع جرایم مالیاتی کدامند؟
جرایم مالیاتی به دو دسته اصلی تقسیم میشوند:
- جرایم موضوعی
این جرایم به طور مستقیم به خود مالیات مربوط میشوند و شامل موارد زیر هستند: - تاخیر در پرداخت مالیات (ماهی ۲.۵٪ جریمه)
- عدم تسلیم اظهارنامه مالیاتی در مهلت مقرر
- کتمان درآمد و ارائه اظهارنامه خلاف واقع
- جرایم عملکردی
این جرایم مربوط به تخلف از مقررات و تکالیف مالیاتی است، از جمله: - تنظیم دفاتر قانونی غیرواقعی
- عدم صدور صورتحساب یا ثبت نشدن در سامانههای مالیاتی
- عدم ارائه ترازنامه و سایر مدارک لازم به سازمان امور مالیاتی
هر یک از این جرایم، درصد مشخصی جریمه به همراه دارند.
انواع جرایم مالیاتی کدامند؟
درک درست از رایج ترین تخلفات مالیاتی، اولین گام برای جلوگیری از آنهاست. بر اساس قوانین مالیاتی، مهمترین جرایمی که مودیان با آن روبرو هستند، عبارتند از:
- عدم ارسال اظهارنامه مالیاتی در موعد مقرر:این تخلف برای اشخاص حقوقی و صاحبان مشاغل ۳۰٪ و برای اشخاص حقیقی ۱۰٪ مالیات متعلقه، جریمه به همراه دارد.
- پرداخت نکردن مالیات در مهلت قانونی:در صورت تاخیر در پرداخت، برای هر ماه تاخیر معادل ۵/۲ درصد از مبلغ مالیات، جریمه تعلق میگیرد.
- کتمان درآمد و اعلام هزینه های غیرواقعی:اگر درآمد خود را کمتر از میزان واقعی اعلام کنید یا هزینه های غیرواقعی قید کنید، جریمه ای معادل ۳۰ درصد مالیات متعلقه برای اشخاص حقوقی و ۱۰ درصد برای اشخاص حقیقی در پی خواهد داشت.
- عدم ارسال ترازنامه و صورت سود و زیان:تحویل ندادن این مدارک به سازمان امور مالیاتی، منجر به جریمه ای معادل ۲۰ درصد مالیات میشود.
- تخلفات مربوط به سامانه مودیان:امروزه عدم ثبت و تایید فاکتورها در سامانه مودیان، یکی از منابع اصلی جریمه ها است که میتواند معادل ۱۰ درصد مبلغ فاکتور یا فروش باشد.
راهکارهای عملی برای جلوگیری و مقابله با جرایم
با رعایت چند اصل ساده اما کلیدی، میتوانید به راحتی خود را از دام جرایم مالیاتی دور نگه دارید.
- ارسال به موقع اظهارنامه و مدارک: حتی اگر فکر میکنید فعالیتی نداشته اید، ارسال به موقع اظهارنامه مالیاتی “صفر” را جدی بگیرید. این کار از بسیاری از جریمه های سنگین جلوگیری میکند.
- دقت در ثبت اسناد و دفاتر قانونی: دفاتر قانونی خود را با دقت و مطابق با واقعیت پر کنید. هرگونه قلم خوردگی یا ثبت اطلاعات نادرست، میتواند منجر به رد دفاتر و محاسبه مالیات بصورت “علی الراس” (تخمینی) توسط سازمان امور مالیاتی شود.
- ثبت دقیق و روزانه معاملات در سامانه مودیان: از ارسال و تایید فاکتورها در سامانه مودیان غافل نشوید. این کار شفافیت مالی شما را افزایش داده و احتمال جریمه را به حداقل میرساند. برای مثال، یک کشیر (صندوقدار) در یک فروشگاه موظف است برای هر فروش، فاکتور صادر کند و این اطلاعات باید در سامانه ثبت شود.
- استفاده از نرم افزارهای حسابداری معتبر: یک نرم افزار حسابداری یکپارچه به شما کمک میکند فاکتورها، حقوق و دستمزد و دفاتر قانونی را به درستی مدیریت کنید و از خطاهای انسانی بکاهید.
- پیگیری مستمر اطلاعیه های مالیاتی: به پیامک ها و اطلاعیه های اداره امور مالیاتی بی توجه نباشید. بسیاری از اخطارها و فرصت های بخشودگی از این طریق اطلاع رسانی میشود.
شرایط و روش درخواست بخشودگی جرایم
در بسیاری از موارد، در صورت همکاری مؤدی، امکان بخشودگی تا ۱۰۰ درصد جرایم وجود دارد. سازمان امور مالیاتی معمولا هر ساله با بخشنامه هایی، شرایط بخشودگی را اعلام می کند. به طور کلی، برای درخواست بخشودگی باید مراحل زیر را طی کنید:
- وارد سامانه مودیان به نشانیtax.gov.ir شوید.
- گزینه «درخواست بخشودگی جرایم» را انتخاب کنید.
- فرم مربوطه را تکمیل و مدارک پرداخت اصل مالیات را بارگذاری نمایید.
- درخواست خود را ارسال و منتظر بررسی (معمولا ۱۰ تا ۱۵ روز کاری) بمانید.
✅نتیجه گیری
آگاهی از قوانین و انجام به موقع تکالیف مالیاتی، کلید رهایی از جرایم پرهزینه است. با برنامه ریزی دقیق، استفاده از ابزارهای مناسب مانند نرم افزارهای حسابداری و پیگیری مستمر قوانین، میتوانید نه تنها از این جرایم در امان بمانید، بلکه از مزایای بخشودگی های مالیاتی نیز بهره مند شوید. در صورت بروز هرگونه اشتباه، هرچه سریع تر برای ارسال اصلاحیه و درخواست بخشودگی اقدام کنید.
